Ik kan je niet uitleggen wat ik de laatste tijd zo vaak voel. Misschien moet ik daarvoor terug naar het kleine meisje dat ik ooit was. Altijd buiten. Tussen de koeien, kippen en ganzen. In de tuin, terwijl oma het onkruid wiedde. Of met mijn buik in de modder, omdat smerig worden nu eenmaal ontzettend leuk was. Wanneer we de koeien gingen melken, knoopte ik net als oma een rode zakdoek om mijn hoofd. Melken kon ik al vroeg. Ik groeide op als een klein boerinnetje: onbezonnen, vrolijk en nog ver weg van alle zorgen. Mijn liefde voor jullie werd mij met de paplepel ingegoten. Nu ben jij een van mijn favorieten, maar ook als klein meisje had ik ze al: koeien die om de een of andere reden nét iets dichter bij mijn hart kwamen. Ik kan met jullie lezen en schrijven. Ik begrijp jullie.

Ik zie het wanneer jij, of een van je soortgenoten, niet lekker in haar vel zit. Ik herken het aan jullie ogen, jullie houding en jullie vacht. Zelfs jullie mest vertelt ons iets. Wanneer die verandert, weten we dat er misschien iets aan de hand is. Met jullie gezondheid, de voeding of iets anders. En wanneer het nodig is, schakelen we een dierenarts in. Iedere dag verzorgen wij jullie met liefde en aandacht. Jullie vachten glanzen. Jullie ogen staan helder. Jullie liggen rustig te herkauwen en zoeken ons op wanneer we tussen jullie door lopen. En toch huilt mijn hart geregeld. Niet om jullie. Want wat weten jullie nu van alles wat er in de mensenwereld wordt gezegd? Godzijdank niets. Misschien zou zelfs jouw hart ervan gaan huilen.

Regels en wetten raken ons bedrijf, ons gezin en onze toekomst. Maar wat mij als mens misschien nog wel het meeste raakt, is de haat die er richting de landbouw is ontstaan. Alsof wij allemaal criminelen zijn. Mensen zonder gevoel, die achteloos omgaan met hun dieren en hun omgeving. Natuurlijk weet ik dat de landbouw invloed heeft op het klimaat en onze leefomgeving. Er is al veel veranderd en er zal ongetwijfeld nog meer kunnen veranderen. Ook wij kijken steeds opnieuw naar wat anders en beter kan.     

Maar wat ik mis, is dat er ook naar ons wordt gekeken. Naar de mensen achter de boerderij. Naar de gezinnen die dag en nacht klaarstaan. Naar het werk dat al generaties lang verbonden is met het landschap en de seizoenen. Naar de liefde waarmee wij voor onze dieren zorgen, soms zelfs beter dan voor onze eigen gezondheid.

Als ik een filmpje onder ogen krijg waarin kalveren worden geschopt en geslagen, raakt mij dat ook. Vreselijk om te zien. Al vraag ik me geregeld af uit welke landen deze filmpjes komen. Maar waar ze ook vandaan komen: dit leed moet stoppen! De reacties onder zulke filmpjes zijn soms bijna nog erger dan de beelden zelf. Alsof alle boeren dierenbeulen zijn. Alsof wij wezens zijn zonder enig gevoel. “Kijk ze dan niet,” zul je misschien zeggen. Maar op sociale media komen zulke beelden voorbij voordat je goed en wel beseft waar je naar kijkt. En vervolgens lees ik toch weer opmerkingen waarvan de woorden snijden soms tot in het diepste van mijn ziel. Ze houden me ’s nachts uit mijn slaap.

Wij investeren en innoveren voortdurend om mee te bewegen met de tijd en te voldoen aan veranderende regels en wetten. Daarbij staat ook het welzijn van onze dieren steeds voorop. Maar er zijn grenzen aan wat een boer, een gezin en een bedrijf kunnen dragen. Verandering mag niet betekenen dat jij en veel van je soortgenoten uiteindelijk uit het landschap verdwijnen.

Het kleine onbevangen meisje met de rode zakdoek ben ik niet meer. Maar haar liefde voor jullie zit nog altijd in mij. In mijn bloed. Generatie op generatie doorgegeven. Toch adviseer ik mijn dochter nu om haar toekomst buiten de landbouw te zoeken. Niet omdat ik niet trots ben op ons leven. En ook niet omdat zij niet van dit leven houdt. Maar omdat ik weet dat zij die haat en kritiek net zo persoonlijk zal voelen als ik.

Soms schaam ik me bijna om hardop te zeggen dat ik een trotse boerin ben. Niet om jou. Nooit om jou. Maar omdat woorden die samenhangen met de agrarische sector zoveel boosheid onder mensen kunnen oproepen. Ik begrijp het niet. En jij al helemaal niet.

Toch moet je weten dat ik trots ben. Op jou en op alle andere dieren hier op ons bedrijf.

Een trotse boerin,

Debby en Oma-koe